De Finse startup Donut Lab belooft de komende dagen met onafhankelijk testbewijs te komen voor zijn veelbesproken vastestofbatterij. Het bedrijf claimt prestaties die de huidige generatie lithium ion batterijen ver achter zich laten, maar kreeg de afgelopen weken forse kritiek uit de batterijwereld. Nu moet meetbare data het verschil maken tussen grootspraak en doorbraak.
Tijdens CES in Las Vegas presenteerde Donut Lab begin dit jaar zijn zogeheten all solid state battery. De specificaties waren opvallend: een energiedichtheid van 400 Wh per kilogram, opladen in minder dan tien minuten, een levensduur van 100.000 laadcycli en werking bij extreme temperaturen zonder noemenswaardig capaciteitsverlies. Volgens het bedrijf is de batterij bovendien onbrandbaar en vrij van zeldzame of toxische materialen.
Wat ontbrak, was harde onderbouwing. Geen live demonstraties, geen gepubliceerde patenten, geen peer reviewed studies. Dat leidde tot scepsis bij gevestigde batterijproducenten en analisten. Sommige partijen spraken zelfs openlijk van een mogelijke misleiding. Voor een sector waarin al decennia wordt gewerkt aan vastestoftechnologie zonder commerciële doorbraak, klonken de cijfers te mooi om waar te zijn.
Testdata via VTT
Donut Lab zegt nu dat zijn batterij onafhankelijk is getest door het Finse onderzoeksinstituut VTT Technical Research Centre of Finland. De eerste resultaten worden via een eigen platform en videoreeks openbaar gemaakt. Volgens ceo Marko Lehtimäki moet het debat verschuiven van aannames naar meetbare feiten.
De inzet is hoog. Vastestofbatterijen gelden al jaren als de heilige graal van de elektrificatie. Door de vloeibare elektrolyt te vervangen door een vaste variant zouden hogere energiedichtheden mogelijk zijn, samen met snellere laadtijden en een lager brandrisico. Tegelijk worstelen onderzoekers wereldwijd met fundamentele problemen, zoals de vorming van lithiumdendrieten en instabiliteit op het grensvlak tussen anode en elektrolyt.
Dat maakt de claims van Donut Lab des te opmerkelijker. Waar veel grote spelers spreken over een marktintroductie later dit decennium, stelt het Finse bedrijf dat zijn batterij dit jaar nog geschikt is voor massaproductie.
Vergelijking met lithium ion
Ter vergelijking: gangbare lithium ion batterijen halen doorgaans 200 tot 300 Wh per kilogram en gaan tussen de 1.500 en 5.000 cycli mee, afhankelijk van chemie en gebruik. Snelladen tot 80 procent duurt meestal twintig tot veertig minuten, waarbij fabrikanten vaak beperkingen opleggen om degradatie te beperken.
Donut Lab stelt dat zijn batterij zonder zulke concessies kan worden geladen, met minimale slijtage en zonder thermische runaway. Ook zou de cel functioneren bij temperaturen van ver onder nul tot ruim boven de honderd graden Celsius, met nauwelijks prestatieverlies.
Het bedrijf geeft vooralsnog geen details over de exacte materiaalcombinatie of de architectuur van de cel. Die geheimzinnigheid voedt de scepsis, maar is vanuit concurrentieoogpunt verklaarbaar. In Europa werken meerdere partijen aan vergelijkbare technologie, waaronder LionVolt in Nederland, Blue Solutions in Frankrijk, Ilika in het Verenigd Koninkrijk en Basquevolt in Spanje.
Motorfiets als lakmoesproef
Laboratoriumdata zijn één ding, een werkend product op de weg is iets anders. Donut Lab koppelt zijn geloofwaardigheid daarom nadrukkelijk aan een concrete toepassing. De batterij wordt geïntegreerd in een productiemotor van Verge Motorcycles. Dat model, de Verge TS Pro, maakt gebruik van een 17 inch in wheel motor van Donut Lab en zou met een accupakket van 20,2 kWh een bereik van circa 350 kilometer halen.
Een grotere variant van ruim 33 kWh is aangekondigd met een opgegeven bereik tot 600 kilometer. Als dergelijke voertuigen daadwerkelijk in serie worden geleverd en zich in de praktijk bewijzen, verschuift het debat automatisch van belofte naar prestatie.
Donut Lab heeft naast de batterij ook een eigen wielmotor ontwikkeld, geïntegreerd in de velg. Door de aandrijving direct in het wiel onder te brengen vervallen aandrijfassen en verschillende mechanische componenten. Dat kan leiden tot gewichtsbesparing, meer ontwerpvrijheid en hogere efficiëntie. Het bedrijf positioneert batterij, motor en regelsoftware als een platform dat OEM fabrikanten kunnen integreren in uiteenlopende voertuigen, van motorfietsen tot lichte bedrijfswagens en zelfs defensietoepassingen.
Kritiek en kapitaal
De publieke twijfel raakt het bedrijf ook financieel. Voor opschaling naar seriematige productie is kapitaal nodig, en investeerders kijken scherp naar technologische risico’s. Lehtimäki stelt dat weerstand van gevestigde partijen niet ongebruikelijk is wanneer een nieuwe technologie bestaande businessmodellen onder druk zet.
Toch blijft de kernvraag voorlopig onbeantwoord: welke chemie en welke productieaanpak maken deze combinatie van energiedichtheid, laadsnelheid, levensduur en veiligheid mogelijk? Zolang die informatie ontbreekt, zullen batterij-experts kritisch blijven.
De komende weken worden daarom bepalend. Onafhankelijke testdata kunnen het vertrouwen vergroten, maar uiteindelijk zal de praktijk beslissen. Zodra voertuigen met de Donut batterij duizenden kilometers hebben afgelegd en laadcycli hebben doorstaan, wordt duidelijk of hier sprake is van een doorbraak of van een volgende ambitieuze belofte in een lange geschiedenis van batterijinnovaties.
