Nederland krijgt er dit najaar een nieuwe AI infrastructuur bij. Het Nederlandse bedrijf VOLT lanceert in oktober de Nederlandse AI Cloud, een platform waarop bedrijven en overheden rekenkracht kunnen huren voor het ontwikkelen, trainen en draaien van kunstmatige intelligentie. De eerste systemen worden ondergebracht in een datacenter van NorthC in Amsterdam, maar de ambities reiken veel verder. Uiteindelijk moet in Rotterdam een van de grootste AI rekencentra van Europa verrijzen.
Voor de technische basis werkt VOLT samen met Dell Technologies. De infrastructuur draait volledig in Nederlandse datacenters die onder Europese regie staan. Daarmee wil het bedrijf een alternatief bieden voor de grote Amerikaanse cloudplatformen waarop veel AI toepassingen vandaag de dag draaien.
Europese controle over AI infrastructuur
Volgens VOLT verandert AI razendsnel van een experimentele technologie naar een essentieel onderdeel van bedrijfsprocessen. Daardoor wordt niet alleen de software belangrijk, maar ook de infrastructuur waarop die draait.
Veel organisaties verwerken met AI gevoelige bedrijfsinformatie of persoonsgegevens. Daardoor groeit de behoefte aan rekenkracht waarvan duidelijk is waar de data wordt opgeslagen, wie toegang heeft en onder welke wetgeving alles valt. De Nederlandse AI Cloud moet die zekerheid bieden doordat de systemen in Nederland staan en onder Europese regelgeving vallen.
Dat sluit aan bij een bredere ontwikkeling binnen Europa. De afgelopen jaren klinkt steeds vaker de roep om meer digitale onafhankelijkheid, zeker nu AI een steeds belangrijkere rol speelt in economie, wetenschap en overheid. Europese beleidsmakers spreken daarbij vaak over digitale soevereiniteit: het vermogen om cruciale digitale infrastructuur in eigen hand te houden.
GPU capaciteit als dienst
Bedrijven kunnen via het platform GPU capaciteit op verschillende manieren afnemen. Dat kan per uur, via een vaste reservering of als volledig beheerde AI infrastructuur. Daarmee richt VOLT zich vooral op organisaties die grote hoeveelheden rekenkracht nodig hebben, bijvoorbeeld voor het trainen van taalmodellen, beeldherkenning of complexe simulaties.
De doelgroep bestaat onder meer uit organisaties in de zorg, financiële dienstverlening, industrie, biotech, overheid en defensie. Juist daar worden AI toepassingen steeds vaker ingezet voor processen waarbij betrouwbaarheid, prestaties en gegevensbescherming een grote rol spelen.
Dell Technologies levert de complete AI infrastructuur. Daarbij gaat het niet alleen om servers met NVIDIA GPU’s, maar ook om opslag, netwerken en de software die nodig is om alles als één geheel te laten functioneren.
Eerste stap richting Rotterdam
De AI Fabriek in Amsterdam vormt slechts de eerste fase van een veel groter plan. VOLT wil de komende jaren in Rotterdam een AI Gigafabriek realiseren met ruimte voor ongeveer 250.000 GPU’s. Daarmee zou het uitgroeien tot een van de grootste onafhankelijke AI rekencentra van Europa.
De keuze voor Rotterdam is niet toevallig. De locatie ligt dicht bij de aanlanding van stroom uit offshore windparken op de Noordzee. Daardoor kan de benodigde elektriciteit grotendeels rechtstreeks worden aangevoerd zonder het al zwaar belaste landelijke elektriciteitsnet extra te belasten. Voor AI datacenters is die energievoorziening cruciaal, want moderne GPU clusters verbruiken enorme hoeveelheden stroom.
VOLT ontwikkelt de Gigafabriek als AI Gigafactory Partner van NVIDIA. Rond het project is inmiddels een breed consortium gevormd met onder meer TNO, Eneco, InvestNL, ING, VDL Groep, SIDN, Brainport Eindhoven en verschillende Nederlandse universiteiten en academische ziekenhuizen.
Ambitie hangt ook af van financiering
De plannen zijn ambitieus, maar de uiteindelijke omvang van de Rotterdamse Gigafabriek hangt nog af van verdere investeringen. De eerste fase van de Nederlandse AI Cloud wordt gefinancierd door De Groot Family Office. Voor de ontwikkeling van de grotere locatie in Rotterdam lopen gesprekken met internationale investeerders.
Tegelijkertijd speelt ook de Europese politiek een rol. De Europese Unie wil meerdere AI Gigafabrieken ondersteunen om de afhankelijkheid van buitenlandse AI infrastructuur te verkleinen. Nederland dreigde eerder buiten die regeling te vallen doordat publieke financiering nog niet rond was. Dat betekent overigens niet dat de Rotterdamse plannen van tafel zijn. VOLT benadrukt dat de ontwikkeling van de Gigafabriek ook buiten de Europese subsidieprogramma’s wordt voortgezet.
