Zonnepanelen hoeven niet per se op een dak, stellage of metalen frame te liggen. In de Amerikaanse stad Fresno is sinds dit voorjaar een zonnepark in bedrijf waarbij de panelen vrijwel letterlijk op de aarde zijn gelegd. Geen lange rijen stalen draagconstructies, geen palen in de bodem en nauwelijks ruimte tussen de modules. Het resultaat lijkt van een afstand eerder op een donker tapijt dan op een traditioneel zonnepark.
Het systeem staat bij de Northeast Surface Water Treatment Plant, een installatie voor drinkwaterbehandeling van de stad Fresno in Californië. Energiebedrijf ForeFront Power koos er voor het eerst voor technologie van het Amerikaanse Erthos toe te passen. Het systeem draait sinds eind maart 2026 commercieel en produceerde in de eerste maanden iets meer elektriciteit dan vooraf was berekend. Volgens ForeFront Power lag de productie gemiddeld op 101 procent van de verwachting. Inmiddels is 862 MWh elektriciteit aan de stad geleverd.
Staal weglaten scheelt geld
Het opvallendste aan de techniek is vooral wat er ontbreekt. Traditionele zonneparken gebruiken grote hoeveelheden staal om zonnepanelen onder een bepaalde hoek boven de grond te plaatsen. Bij het Earth Mount Solar systeem van Erthos liggen de panelen vlak boven of direct op de bodem.
Daarmee verdwijnen niet alleen de kosten voor staal, maar ook een deel van het grondwerk en de arbeid die nodig is om stellages te plaatsen. Voor het project in Fresno bleek dat doorslaggevend. ForeFront Power begon in 2023 naar alternatieven te zoeken nadat inflatie en verstoringen in toeleveringsketens de prijzen van materialen en arbeid hadden opgedreven. Een conventioneel zonnepark dreigde daardoor te duur te worden.
Dat was niet alleen een probleem voor de ontwikkelaar. ForeFront Power verkoopt de opgewekte elektriciteit via een twintigjarig Power Purchase Agreement aan Fresno. De stad betaalt daarbij een vooraf afgesproken tarief dat lager ligt dan het reguliere elektriciteitstarief. Hogere bouwkosten zouden dus uiteindelijk ook de prijs van de geleverde zonnestroom beïnvloeden. Erthos maakte het volgens ForeFront Power mogelijk om dure aanpassingen aan het terrein en de volledige stalen draagconstructie te schrappen.
Meer zonnepanelen op dezelfde hectare
Het weglaten van stellages heeft nog een tweede voordeel: ruimte. Traditionele zonneparken hebben afstand tussen de rijen nodig. Dat voorkomt dat panelen elkaar gedurende de dag beschaduwen en geeft ruimte aan onderhoudsvoertuigen.
Bij het systeem van Erthos liggen de modules vrijwel aaneengesloten. Daardoor kan op een hectare aanzienlijk meer piekvermogen worden geïnstalleerd. Bovendien hoeft het terrein niet volledig vlak te zijn. Het systeem kan volgens de fabrikant bodemcontouren volgen met hellingen tot ongeveer 15 procent. In Fresno kon het zonneveld daardoor grotendeels aan het bestaande landschap worden aangepast.
De aanpak heeft wel een praktisch gevolg. Even met een onderhoudsbusje tussen de rijen doorrijden zit er niet in. Erthos heeft daarom een eigen schoonmaakrobot ontwikkeld.
De ErthBot rijdt ’s nachts over het zonneveld en verwijdert met droge nylon borstels stof en vuil van de panelen. Dat is geen overbodige luxe in de droge en stoffige Central Valley van Californië. Eén robot is volgens Erthos geschikt voor het reinigen van meer dan 3,5 MW aan zonnepanelen. Na zijn ronde keert hij terug naar een laadstation om zich voor de volgende nacht op te laden. Erthos verzorgt zowel het onderhoud van het zonneveld als dat van de robots.
Onderdeel van veel groter energieproject
Het zonneveld bij de waterzuivering staat niet op zichzelf. Fresno werkt al enkele jaren met ForeFront Power aan een omvangrijk programma voor lokale zonne energie en batterijopslag. Bij drie locaties van het gemeentelijke Department of Public Utilities staat samen 27 MW aan zonnevermogen. De installaties moeten jaarlijks ongeveer 47 miljoen kWh produceren.
Het grootste onderdeel bevindt zich bij de Fresno Clovis Regional Wastewater Reclamation Facility. Daar werd in 2025 een installatie van 19,6 MW in gebruik genomen. Het totale programma moet de gemeente tot 2045 naar verwachting meer dan 122 miljoen dollar aan energiekosten besparen. De systemen zouden bovendien jaarlijks ruim 26.000 ton CO2 uitstoot vermijden.
Opmerkelijk is dat Fresno de installaties niet zelf hoefde te kopen. ForeFront Power financiert, bezit en onderhoudt de systemen en verkoopt de opgewekte elektriciteit vervolgens aan de gemeente. Daarmee verschuift een belangrijk deel van het financiële en technische risico naar de ontwikkelaar.
