De Franse autofabrikant Renault gaat multi-inzetbare terreinwagens en kamikaze-drones voor het leger maken. Het is een opvallende koerswijziging, maar logistiek gezien niet eens zo’n grote stap.
Autoproducent Renault werd in 2024 benaderd door het Franse Ministerie van Defensie. Wat zou het bedrijf kunnen doen om bij te dragen aan de veiligheid en verdediging van Frankrijk en Europa? Die vraag moest wel serieus worden genomen: de automaker is voor 15 procent in handen van de Franse staat.
Twee jaar later is Renault volop aan de slag. Er zijn drie projecten opgestart voor militaire productie. Een vierde plan zit nog in de experimentele fase. “We doen mee omdat we de expertise in huis hebben en omdat we ook echt een concrete bijdrage kunnen leveren’’, zegt Ombeline Suzanne, senior manager speciale projecten en partnerships van Renault. “Bij alle projecten gaat het om samenwerking: de Franse staat neemt het initiatief en andere bedrijven leveren de expertise. Wij zorgen voor massaproductie en lage kosten.’’
Renault gaat allereerst zogeheten kamikaze-drones maken: onbemande en op afstand bestuurde vliegtuigjes vol explosieven die een doelwit uitschakelen. Ze worden bediend door militairen en kunnen worden gelanceerd vanaf voertuigen, vanuit de lucht en vanaf zee. Ze zijn bestand tegen elektromagnetische interferentie en hebben een verwisselbare gevechtskop.
De drones hebben de naam Toutatis gekregen, een verwijzing naar koning Teutatès uit de Keltische mythologie die wordt gezien als beschermheer van het land of grondgebied. Renault gaat ze samen maken met het grote Franse defensiebedrijf Thales. Ze zijn een meter lang, hebben een spanwijdte van zo’n 60 centimeter, kunnen ongeveer 1 kilo aan explosieven meedragen en vliegen tot 10 kilometer ver. Vanaf 2027 moeten er 1.000 Toutatis-drones per maand van de lopende band rollen.
Terreinwagen met AI voor aan het front
De twee Franse multinationals gaan samen ook een multi-inzetbare terreinwagen voor de landstrijdkrachten maken. De wagen – “4Troop” gedoopt – kan worden ingezet voor verkenningswerk of logistieke ondersteuning. Er kunnen drones en robots mee gelanceerd en bestuurd worden. Het voertuig is uitgerust met een vehicule-to-load-systeem, waarmee randapparatuur gevoed wordt, en met het ‘Combat Digital Platform’ van Thales. Dat omvat speciale software voor verbeterde en veilige communicatie. De geïncorporeerde AI maakt besluitvorming in gevechtssituaties sneller en efficiënter, zeggen de bedrijven.
“We hebben nu één prototype gepresenteerd, een 4×4-terreinwagen, maar alle hardware en software is makkelijk te kopiëren in andere automodellen, inclusief een bedrijfsvoertuig’’, aldus Ombeline Suzanne.
Renault gaat ook langeafstandsdrones maken. Dat gebeurt in samenwerking met defensiebedrijf Turgis Gaillard. Officieel zijn er nog weinig mededelingen over gedaan. Een tipje van de sluier werd opgelicht door Patrick Pailloux, topman van het Ministerie van Defensie.
“We hebben de ambitie om een soort kopie te maken van de Oekraïense Flamingo-raket. Hij moet 500 kilo met zich mee kunnen dragen en 3.000 kilometer kunnen vliegen met een snelheid van 400 kilometer per uur, en dat tegen een prijs van 120.000 euro per stuk’’, zei Pailloux tijdens een hoorzitting in de Franse Senaat. “We kopen nog niet veel onderdelen in, want materiaal raakt snel verouderd. Maar we willen wel dat Renault ze snel kan gaan produceren zodra ze nodig zijn.’’
Deze zogeheten Chorus-drones worden gemaakt in de Renault-fabriek in Le Mans, waar chassis worden geproduceerd. De eerste prototypes zijn er deze zomer van een gloednieuwe lopende band gerold. Eind dit jaar moet de productie operationeel zijn. “Het doel is om binnen een jaar op een productie van 600 exemplaren per maand te zitten’’, zegt Ombeline Suzanne.
Renault zorgt voor grote schaal en lage kosten
Het laatste defensieproject van Renault bevindt zich nog in de experimentele fase. ,,We doen onderzoek naar de ontwikkeling van landdrones. Het gaat om onbemande voertuigen. We hebben er de logistiek voor in huis. Maar er zijn nog geen concrete plannen.’’
In de Franse pers wordt gemeld dat Renault hierin wil samenwerken met het Belgische defensiebedrijf John Cockerill, maar dat willen de ondernemingen niet bevestigen.
Het is niet voor niets dat Renault de handen ineenslaat met gespecialiseerde bedrijven. Synergie is het toverwoord in een tijd van urgente geopolitieke spanningen. “Thales heeft de technologische kennis in huis en Renault de industriële slagkracht. Dat is wat de strijdkrachten nodig hebben en wat een oorlogseconomie vereist’’, zei topman Patrice Caine van Thales bij de presentatie van de samenwerking.
“Wij kunnen met onze industriële kennis en expertise op grote schaal, snel en tegen beperkte kosten produceren’’, zei Renault-topman François Provost.
Voor de Toutatis-drones besloot Renault bijvoorbeeld om de Thales-plannen aan te passen, legt Ombeline Suzanne uit. ,,Thales had twee jaar geleden al een drone ontwikkeld. Wij hebben daarnaar gekeken. Vervolgens hebben we die drone toen samen herontworpen, om kosten te besparen en snel te kunnen leveren.’’ Het aantal onderdelen werd met 20 procent verlaagd, het aantal bevestigingspunten met 40 procent. ,,De technologische kwaliteit van Thales is behouden, alleen kunnen we ‘m nu veel sneller produceren.’’
Dezelfde werkwijze wordt toegepast bij de langeafstandsdrones die worden gemaakt met Turgis Gaillard. “Dat bedrijf had ook al een eigen drone in huis, de Aarok. Wij hebben toen tips gegeven om die drone te optimaliseren. De nieuwe drones maken we dus samen, en dat doen we goedkoper en sneller.’’
Frankrijk wil oorlogseconomie optuigen
De strategie is een logisch vervolg op de wens van president Emmanuel Macron om de Franse defensie een impuls te geven, en om – zoals hij zelf al in 2022 zei – een ‘oorlogseconomie’ op poten te zetten. De overheid zou méér investeren en civiele en militaire bedrijven moesten sneller gaan leveren waar het leger behoefte aan heeft.
Renault loopt daarmee nu voorop in Frankrijk, maar is niet de enige civiele partij die deels overschakelt op militaire productie. Helikopterbedrijf Guimbal maakt samen met Airbus drones voor de Franse marine. De start-up Aviation Design heeft de handen ineengeslagen met wapenfabrikant MBDA voor de productie van kamikaze-drones.
Bij Renault weten ze dat er een gevoelige stap wordt gezet. Niet alle werknemers zitten erop te wachten om voor de wapenindustrie te werken. “Binnen het bedrijf is er goed en ook lang, zo’n twee jaar, over nagedacht’’, zegt Ombeline Suzanne. Daarom werkt personeel alleen op vrijwillige basis mee, niemand wordt verplicht. Bovendien gaat het maar om een paar projecten. We blijven natuurlijk gewoon een autobedrijf. Maar deze nieuwe defensieprojecten leveren Renault natuurlijk ook werk op in onze vestigingen verspreid over het land.’’
Een paar projecten, ja, maar daar hoeft het niet bij te blijven als het aan Renault ligt. “Er kunnen meer projecten komen. Als er méér vraag komt, kunnen we er mee door gaan. Vooralsnog produceren we alleen voor het Franse leger. Maar we zijn natuurlijk ook gevestigd in andere landen. We zullen zien wat daar gebeurt.’’
Geen première voor Renault
De Franse autofabrikant is geen complete nieuwkomer binnen de defensie-industrie. Integendeel: het bedrijf heeft volop ervaring.
Meer dan honderd jaar geleden, tijdens de Eerste Wereldoorlog, maakte Renault de FT-tank, met de motor aan de achterkant, een roterende toren en een lichtgewicht ontwerp. Het gepantserde rupsvoertuig groeide uit tot hét model voor latere tanks en werd ook aangeschaft door het Nederlandse leger.
In de jaren na die oorlog maakte Renault transport- en gevechtsvoertuigen voor het leger en werd de B1-tank ontwikkeld, die groter en zwaarder was dan de FT. Tijdens de Tweede Wereldoorlog produceerde het Franse bedrijf defensievoertuigen voor de nazi’s: topman Louis Renault werd daarom later gearresteerd wegens collaboratie.
Na de oorlog werd Renault genationaliseerd en bleef het – mede via verkochte bedrijfsonderdelen – militair materieel maken. Dat stopte pas definitief in 2001, toen Arquus, de opvolger van Renault Trucks Defense, aan Volvo werd verkocht.
