Wereldwijd wordt meer CO2 ondergronds opgeslagen dan ooit tevoren. Een belangrijke stap in de strijd tegen klimaatverandering, zou je denken. Maar achter het record schuilt een opvallende paradox: de technologie wordt ook gebruikt om méér olie uit de grond te halen.
Wereldwijd is in 2024 een recordhoeveelheid van 43,6 miljoen ton CO₂ ondergronds opgeslagen. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van Imperial College London. De technologie groeit snel, maar achter de indrukwekkende cijfers schuilt een belangrijke kanttekening: een groot deel van de opslag is gekoppeld aan extra oliewinning.
Ondergrondse CO2-opslag verdubbeld in acht jaar
Volgens het London Register of Subsurface CO₂ Storage is de jaarlijkse hoeveelheid opgeslagen CO₂ tussen 2016 en 2024 ruim verdubbeld, van 21 naar 43,6 miljoen ton.
De onderzoekers brachten 70 projecten in 17 landen op zes continenten in kaart. Sinds 1996 is wereldwijd naar schatting 421,7 miljoen ton CO₂ ondergronds opgeslagen.
Bij deze technologie, bekend als carbon capture and storage (CCS), wordt CO₂ afgevangen en via injectieputten in diepe gesteentelagen gepompt. Ondoordringbare bovenliggende gesteentelagen moeten voorkomen dat het broeikasgas weer ontsnapt.
VS en Brazilië domineren wereldwijde opslag
De Verenigde Staten voeren de ranglijst aan met 23 projecten, goed voor 20,2 miljoen ton CO₂ in 2024. Het grootste afzonderlijke project bevindt zich echter in Brazilië. Petrobras sloeg in het Santos Basin 14,2 miljoen ton CO₂ op, ongeveer een derde van het wereldwijde totaal. Ook China en Australië breiden hun opslagactiviteiten uit. Beide landen rapporteerden 1,7 miljoen ton.
Groot deel van de CO2 helpt bij oliewinning
Het opslagrecord heeft een belangrijke keerzijde. Volgens de onderzoekers houdt 82,3 procent van alle historisch gerapporteerde opslag verband met enhanced oil recovery (EOR). Daarbij wordt CO₂ in olievelden geïnjecteerd om extra aardolie uit het gesteente te winnen. Dat kan CO₂ ondergronds vastleggen, maar tegelijkertijd nieuwe fossiele productie mogelijk maken.
Bovendien is niet altijd duidelijk hoeveel CO₂ uiteindelijk permanent achterblijft. Een deel kan met de gewonnen olie terug naar het oppervlak komen en opnieuw worden geïnjecteerd. Zonder nauwkeurige boekhouding dreigt dubbeltelling.
Opslag moet ruim twintig keer zo groot worden
De huidige capaciteit is bovendien slechts een fractie van wat mogelijk nodig is. Volgens Imperial College London moet de jaarlijkse geologische opslag richting 2050 groeien tot minstens één miljard ton om klimaatdoelen te ondersteunen. Dat is ongeveer 23 keer het niveau van 2024.
De belangrijkste uitdaging is daarom niet alleen het bouwen van meer opslaglocaties. Ook betrouwbare metingen, langdurige monitoring en aantoonbaar permanente opslag worden cruciaal.
De conclusie: ondergrondse CO₂-opslag ontwikkelt zich tot een volwassen technologie. Maar voor de klimaatwinst telt uiteindelijk niet hoeveel CO₂ wordt geïnjecteerd, maar hoeveel er daadwerkelijk en blijvend uit de atmosfeer wordt gehouden.
