Op 27 februari 2024 is de Eerste Kamer akkoord gegaan met een wetswijziging waardoor een nieuw Europees emissiehandelssysteem (ETS-2) gaat gelden voor brandstofleveranciers. Wat is de achtergrond van ETS-2, wie moeten ermee aan de slag en wat is het tijdpad om aan de verplichtingen te voldoen?
De oorsprong van de emissiehandel
De basis voor het ETS ligt in het Kyoto Protocol, dat tot stand kwam tijdens de VN-klimaattop van 1997. 180 landen spraken toen af om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, waaronder de uitstoot van CO2. Een van de manieren om die uitstoot te verminderen is emissiehandel. Dat moet ertoe leiden dat de uitstoot dáár vermindert waar dat tegen de minste kosten kan.
ETS-1 van 2005 voor vervuilende industrieën
De Europese Unie heeft de emissiehandel uitgewerkt in het EU Emissions Trading System (ETS), dat sinds 2005 geldt voor de uitstoot van CO2 in de EU. Dit ETS-1 geldt voor bijvoorbeeld elektriciteitsbedrijven, raffinaderijen en de luchtvaart. In het kort komt het erop neer dat er een beperkte hoeveelheid rechten wordt geveild en dat bedrijven alleen CO2 mogen uitstoten voor zover ze daarvoor rechten hebben. De totale hoeveelheid rechten wordt jaarlijks verminderd, zodat bedrijven worden gestimuleerd te verduurzamen.
In april 2023 is binnen de EU een akkoord bereikt om de reductiedoelstelling aan te scherpen en ook te laten gelden voor de zeescheepvaart. De wijziging maakt deel uit van het Europese Fit for 55-pakket. Dat heeft als doelstelling om binnen de EU in 2030 de netto uitstoot van broeikasgassen met ten minste 55% te hebben verminderd ten opzichte van 1990 en klimaatneutraal te zijn in uiterlijk 2050.
Edwin Woerdman, hoogleraar Markten en Regulering: ‘Emissiedaling binnen de ETS-1-sectoren gaat al jarenlang harder dan steeds wordt verwacht. Dat is de reden dat de reductiedoelstelling onlangs is aangescherpt; niet omdat de industrie slecht presteert, maar juist omdat het goed gaat.’
